Kademuren en bruggen snakken naar vervanging of duurzame renovatie

Vorig jaar ging het nog goed mis. In Amsterdam stortte een deel van de kademuren aan de Grimburgwal in. Om te voorkomen dat dit soort incidenten zich herhalen, werkt de gemeente, o.a. met Sweco, aan een grootscheeps renovatietraject. Ook voor bruggen en andere civiele kunstwerken weten beheerders dat grootscheeps onderhoud of vervanging niet langer kan wachten. Maar de vervangingsopgave is zó omvangrijk dat beheerders van kunstwerken soms niet weten waar te beginnen. Door slim gebruik te maken van data, weet Sweco prioriteiten in kaart te brengen en verschillende scenario’s te presenteren. Voor het reguliere onderhoud, tot slot, maken steeds meer beheerders gebruik van de module Kunstwerken in Obsurv, het beheerprogramma voor de openbare ruimte.

600 kilometer aan kademuren

In een waterrijk land als Nederland, hebben veel gemeenten te maken met kademuren en het onderhoud daarvan. Soms zijn de kademuren zo oud, dat er geen duidelijk beeld is van de staat waarin de kadeconstructies verkeren. Zo ook in de gemeente Amsterdam. Maar liefst 600 kilometer aan kademuren heeft de gemeente in eigendom. Kademuren die in leeftijd variëren van grofweg 50 jaar tot wel 300 jaar.

Innovatieve aanpak

De kades worden nog steeds zeer intensief gebruikt en zijn daardoor op veel plaatsen aan vervanging toe. Geen eenvoudige opgave. De binnenstad met haar grachten en vaarwegen is druk en werkzaamheden zorgen al snel voor enorme opstoppingen. Om toch de kades te vernieuwen, ging Sweco een innovatiepartnerschap aan met Combinatie Midden Delfland, Oosterhof Holman en Strackee. Dit innovatiepartnerschap bundelde haar krachten met de gemeente Amsterdam voor het vernieuwen van de kademuren in dit historische gebied. Het consortium gaat de kademuren stapsgewijs in kleine vakken vernieuwen vanaf het water, waardoor de hinder voor de omgeving minimaal is en de doorlooptijd voor bewoners te overzien is.

Veel gemeenten in Nederland hebben kilometers aan kademuren te onderhouden.

Vernieuwingsopgave kost miljarden

Dat civiele kunstwerken in ons land dringend aan vervanging of renovatie toe zijn, is ook een boodschap die niet nieuw is. Deze maand werd het onderwerp weer actueel doordat TNO voor de eerste keer een totaalraming heeft opgesteld van de kosten voor de totale renovatie- en vernieuwingsopgave in de Nederlandse infrastructuur. Veel bruggen, tunnels, sluizen en viaducten stammen uit de naoorlogse periode en zijn door de tijd heen steeds intensiever belast door nieuwe en zwaardere vormen van verkeer. De afgelopen jaren werd al vaker de noodklok geluid over de staat waarin deze kunstwerken verkeren. En dat geldt niet alleen voor de grote objecten van Rijkswaterstaat, maar ook voor de kleinere, historische bruggetjes, duikers en andere infrastructuur in het land.

Behoefte aan circulaire scenario’s

Nieuw is wel dat gemeenten, Rijkswaterstaat en andere overheden de afgelopen jaren in toenemende mate ook echt met de vervangingsopgave aan de slag zijn gegaan. (Misschien heb je onlangs de indrukwekkende beelden gezien van het megatransport van de tijdelijke Suurfhoffbrug door de Rotterdamse haven?) Ook nieuw is dat er bij de vervangingsopgave steeds meer behoefte ontstaat aan circulaire en duurzame oplossingen als alternatief voor nieuwbouw.

De behoefte aan renovatie en onderhoud geldt voor grote objecten, maar ook voor de vele kleinere, historische bruggetjes, duikers en andere infrastructuur in het land.

Beheerders hebben duidelijk behoefte aan meer informatie over urgentie en mogelijkheden, stellen verschillende infra-experts bij Sweco vast. Door op innovatieve wijze data te verzamelen (o.a. op basis van deformatiemetingen en sensoren) en deze slim in te zetten, zorgt Sweco ervoor dat dit soort keuzemogelijkheden ook daadwerkelijk in kaart worden gebracht. Deze benadering past ook bij de aanvullende aanbevelingen uit het eerder genoemde TNO-rapport: een omslag maken van reageren op incidenten naar een proactief en planmatig assetmanagement.

De module Kunstwerken in Obsurv

Naast de vervanging en/of renovaties van kunstwerken, is er natuurlijk ook het (reguliere) beheer van bruggen, kademuren, duikers en oeverconstructies in de openbare ruimte. Steeds meer beheerders openbare ruimte ontdekken hoe handig het is om met de module Kunstwerken in één overzicht de paspoortgegevens beschikbaar te hebben en deze te kunnen presenteren in de kaart. Het maken van meerjarenonderhoudsplanningen wordt eenvoudig, doordat je inzicht hebt in het areaal en het bijbehorend reguliere onderhoud.

Volledige beheercyclus ondersteund

Op basis van het zogenaamde ‘plan-do-check-act’ principe kunnen beheerders in de module Kunstwerken de gehele onderhoudscyclus doorlopen. Hieronder vallen bijvoorbeeld de volgende acties: opstellen jaaroverzicht, vaststellen begroting, inspecteren van het areaal, verwerken in beheersysteem, optimaliseren beheersysteem. Obsurv ondersteunt het gehele proces en blijft steeds in ontwikkeling, om goed aan te sluiten op de praktijk.

Meer informatie?

Wil je meer weten over de innovatieve renovatie van de Amsterdamse kademuren door Sweco en het innovatiepartnerschap? Lees verder op corporate site van Sweco.

Meer weten over de inzet van data en slimme oplossingen van Sweco bij de vervangingsopgave van bruggen en kunstwerken, lees dan verder in het artikel in het online magazine van Sweco.

Ben je als beheerder openbare ruimte geïnteresseerd in de module Kunstwerken? Neem dan contact op met Ben Visser, projectleider Assetmanagement Kunstwerken (Ben.Visser@sweco.nl; +31 6 13787657) of een van de andere adviseurs. Zij geven je graag meer informatie en uitleg over de werking en mogelijkheden van Obsurv en de verschillende modules.